Hình ảnh giúp hiểu rõ bài viết
Israel bắt đầu bỏ phiếu tổng tuyển cử lúc 7 giờ sáng ngày 27, trong cuộc bầu cử đầu tiên kể từ khi chiến sự tại Dải Gaza bùng phát. Tâm điểm là liệu Thủ tướng Benjamin Netanyahu có thể tiếp tục cầm quyền hay không.
Cuộc đua 120 ghế và bài toán lập liên minh
Khoảng 7,3 triệu cử tri bỏ phiếu cho danh sách đảng trên phạm vi toàn quốc. 120 ghế của Quốc hội Israel, còn gọi là Knesset, được phân bổ theo tỷ lệ phiếu. Các đảng phải đạt ít nhất 3,25% số phiếu, tương đương tối thiểu 4 ghế, mới được tham gia phân chia ghế.
Không đảng nào được dự báo có thể tự giành đa số. Sau bầu cử, tổng thống sẽ chỉ định lãnh đạo có khả năng lập liên minh cao nhất làm ứng viên thủ tướng. Người này phải đàm phán để tập hợp ít nhất 61 ghế.
Netanyahu đối đầu cựu Tổng tham mưu trưởng Eisenkot
Cuộc bầu cử được xem là một cuộc bỏ phiếu tín nhiệm trên thực tế đối với ông Netanyahu, người đã giữ chức thủ tướng tổng cộng 19 năm. Ông đối mặt với sự chia rẽ bắt nguồn từ kế hoạch thu hẹp quyền lực tư pháp và những chỉ trích liên quan đến việc không ngăn chặn được cuộc tấn công bất ngờ của Hamas ngày 7/10/2023.
Đối thủ nổi bật của ông là cựu Tổng tham mưu trưởng Gadi Eisenkot, lãnh đạo đảng trung dung mới Yashar. Ông Eisenkot từng tham gia nội các đoàn kết thời chiến sau cuộc tấn công của Hamas, nhưng sau đó rút khỏi chính phủ và cáo buộc ông Netanyahu kéo dài chiến sự, khiến các con tin gặp nguy hiểm. Con trai út của ông Eisenkot đã thiệt mạng trong giao tranh tại Gaza.
Đảng Likud của ông Netanyahu và Yashar đều được dự báo giành khoảng 20 ghế. Các khảo sát công bố ngày 23 cho thấy phe đối lập có thể giành 52-56 ghế, trong khi liên minh cầm quyền được dự báo đạt 50 ghế. Khảo sát của đài Kan ước tính các đảng Arab và những lực lượng không thuộc hai khối có thể nắm 18 ghế.
Cả hai phe đều có khả năng vượt ngưỡng đa số nếu hợp tác với các đảng Arab, nhưng ông Netanyahu và ông Eisenkot đều bác bỏ lựa chọn này. Ông Eisenkot cũng phản đối giải pháp hai nhà nước Israel và Palestine, song tỏ ra hoài nghi về việc chiếm đóng hoàn toàn Gaza và không ủng hộ mở rộng các khu định cư do dân thường thúc đẩy tại Bờ Tây.
Thông tin về kế hoạch không kích Iran
The New York Times dẫn các nguồn tin cho biết ông Netanyahu trong những tuần gần đây đã thúc đẩy một đợt không kích mới nhằm vào Iran, nhưng vấp phải sự phản đối của Tổng tham mưu trưởng Eyal Zamir.
Trong giai đoạn cuối của chiến dịch tranh cử, ông Netanyahu đăng trên mạng xã hội một hình ảnh do trí tuệ nhân tạo tạo ra, mô tả đám mây hình nấm của vụ nổ hạt nhân trên bầu trời Tel Aviv. Ông tuyên bố cuộc bầu cử sẽ quyết định “sự tồn vong của Israel”.
Kết quả sơ bộ có thể xuất hiện ngày 28
Các điểm bỏ phiếu đóng cửa lúc 22 giờ theo giờ địa phương, sau đó các đài truyền hình sẽ công bố thăm dò ngoài phòng phiếu. Cục diện kiểm phiếu dự kiến rõ hơn vào chiều 28, nhưng việc xác định đảng lớn nhất có thể mất vài ngày.
Ứng viên được tổng thống giao nhiệm vụ thường có 28 ngày để thành lập chính phủ và có thể được gia hạn thêm 14 ngày. Nếu không bên nào lập được liên minh, Israel có thể phải tổ chức bầu cử lại vào đầu năm sau; ông Netanyahu khi đó tiếp tục giữ vai trò thủ tướng chính phủ chuyển tiếp.
Nhận xét
Đăng nhận xét