Hình ảnh giúp hiểu rõ bài viết
Hàn Quốc đưa dữ liệu công vào một dòng chảy thống nhất
Hàn Quốc đang thúc đẩy một bước chuyển mới trong quá trình số hóa bộ máy hành chính khi Bộ Hành chính và An toàn nước này công bố xây dựng "đường ống dữ liệu toàn chính phủ" (Government-wide Data Pipeline), hệ thống kết nối dữ liệu giữa các bộ ngành trung ương, chính quyền địa phương và các cơ quan công lập.
Theo kế hoạch được công bố ngày 17, hệ thống bắt đầu vận hành thử nghiệm từ ngày 18. Mục tiêu chính là giải quyết tình trạng dữ liệu công bị phân tán tại nhiều cơ quan khác nhau, khiến quá trình tìm kiếm, chia sẻ và sử dụng thông tin phục vụ chính sách mất nhiều thời gian.
Trong nhiều năm, các cơ quan nhà nước Hàn Quốc đã tích lũy lượng lớn dữ liệu liên quan đến dân cư, nhà ở, giao thông, môi trường, năng lượng và phúc lợi xã hội. Tuy nhiên, do mỗi đơn vị quản lý hệ thống riêng, cán bộ khi cần dữ liệu thường phải xác định cơ quan sở hữu thông tin, gửi yêu cầu và chờ quá trình bàn giao. Đây được xem là một trong những điểm hạn chế trong việc khai thác giá trị của dữ liệu công.
Hệ thống mới tạo ra một kết nối xuyên suốt từ khâu tạo lập dữ liệu, chia sẻ, mở quyền truy cập đến sử dụng. Dữ liệu được các cơ quan tạo ra sẽ đi qua hệ thống chia sẻ dữ liệu giữa các tổ chức trước khi tập trung trên nền tảng dữ liệu chia sẻ quốc gia, giúp người dùng trong khu vực công có thể tìm kiếm và khai thác tại một nơi duy nhất.
Xóa bỏ "bức tường dữ liệu" giữa các cơ quan nhà nước
Một trong những điểm đáng chú ý của mô hình mới là khả năng tạo ra các "dữ liệu phức hợp" bằng cách kết hợp thông tin từ nhiều nguồn khác nhau. Đây là hướng tiếp cận đang được nhiều quốc gia quan tâm trong quá trình xây dựng chính phủ số, bởi một dữ liệu đơn lẻ thường không đủ để giải quyết các vấn đề xã hội phức tạp.
Bộ Hành chính và An toàn Hàn Quốc đưa ra ví dụ về chính sách hỗ trợ năng lượng cho các hộ gia đình khó khăn. Để thiết kế chính sách hiệu quả, cơ quan quản lý cần kết hợp thông tin về khu nhà ở, danh sách hộ gia đình nhận hỗ trợ năng lượng và dữ liệu công trình xây dựng. Khi các nguồn dữ liệu này được liên kết, chính phủ có thể phát hiện những nhóm thu nhập thấp chưa tiếp cận được chương trình hỗ trợ.
Trong lĩnh vực an toàn công trình, việc kết hợp dữ liệu cũng có thể hỗ trợ đánh giá nguy cơ. Thông tin về tình trạng công trình do cơ quan quản lý an toàn cơ sở vật chất nắm giữ có thể được bổ sung với dữ liệu khu vực dễ xảy ra lũ lụt, bản đồ địa chỉ công trình, khu vực địa chấn, lưu lượng giao thông và đặc điểm địa hình. Từ đó, cơ quan chức năng có thêm cơ sở để xác định những cây cầu hoặc công trình có nguy cơ cần được kiểm tra.
Điểm quan trọng của hệ thống không chỉ nằm ở việc lưu trữ dữ liệu mà còn ở khả năng kết nối dữ liệu phục vụ phân tích. Hàn Quốc định hướng liên kết hệ thống này với các công cụ phân tích và nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI), cho phép các cơ quan sử dụng dữ liệu phù hợp với nhu cầu thực tế.
Dữ liệu trở thành nền tảng cho chính phủ thông minh và AI trong hành chính
Việc xây dựng hạ tầng dữ liệu liên thông được xem là bước chuẩn bị quan trọng để Hàn Quốc phát triển mô hình hành chính dựa trên AI. Khái niệm này không chỉ đề cập đến việc đưa chatbot hay phần mềm tự động vào cơ quan nhà nước, mà còn bao gồm khả năng để AI phân tích lượng lớn dữ liệu nhằm hỗ trợ cán bộ đưa ra quyết định nhanh hơn.
Trong quản lý xã hội hiện đại, nhiều vấn đề không còn nằm trong phạm vi của một ngành riêng lẻ. Chẳng hạn, một trường hợp cần hỗ trợ phúc lợi có thể liên quan đến thu nhập, nhà ở, y tế và điều kiện sinh hoạt. Nếu dữ liệu bị chia cắt giữa nhiều cơ quan, việc phát hiện sớm những trường hợp cần hỗ trợ sẽ gặp khó khăn.
Hàn Quốc kỳ vọng hệ thống dữ liệu mới có thể hỗ trợ phát hiện sớm các nhóm dân cư có nguy cơ gặp khó khăn, từ đó kết nối với các chính sách phúc lợi phù hợp. Đây là một phần trong định hướng xây dựng nền hành chính mà AI đóng vai trò là công cụ hỗ trợ cán bộ công quyền.
Tuy nhiên, cùng với lợi ích về hiệu quả quản lý, các hệ thống dữ liệu quy mô lớn cũng đặt ra yêu cầu về bảo vệ thông tin cá nhân, kiểm soát quyền truy cập và bảo đảm dữ liệu được sử dụng đúng mục đích. Đây là vấn đề mà nhiều quốc gia đang phải cân bằng trong quá trình chuyển đổi số khu vực công.
Bài học và khả năng liên hệ với quá trình số hóa tại Việt Nam
Đối với Việt Nam, câu chuyện của Hàn Quốc có thể được nhìn nhận trong bối cảnh hai nước đều đang thúc đẩy xây dựng chính phủ số và tăng cường khai thác dữ liệu phục vụ quản lý nhà nước. Việt Nam cũng đang triển khai nhiều chương trình liên quan đến cơ sở dữ liệu quốc gia, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan và cung cấp dịch vụ công trực tuyến.
Kinh nghiệm từ Hàn Quốc cho thấy thách thức lớn không chỉ là xây dựng các kho dữ liệu riêng lẻ, mà còn là tạo ra cơ chế để các hệ thống có thể "nói chuyện" với nhau. Khi dữ liệu từ nhiều lĩnh vực được kết nối, cơ quan quản lý có thể chuyển từ cách xử lý dựa trên yêu cầu riêng lẻ sang cách phân tích tổng thể hơn.
Đối với các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam, xu hướng này cũng mở ra sự quan tâm tới các giải pháp về quản trị dữ liệu, an toàn thông tin, nền tảng AI và kết nối hệ thống. Tuy nhiên, việc áp dụng mô hình tương tự cần dựa trên điều kiện pháp lý, hạ tầng công nghệ và nhu cầu thực tế của Việt Nam, thay vì sao chép nguyên mẫu từ nước ngoài.
Quan hệ Việt Nam - Hàn Quốc trong lĩnh vực công nghệ số đang phát triển thông qua nhiều hoạt động hợp tác kinh tế và trao đổi kinh nghiệm. Những mô hình như hệ thống dữ liệu liên thông của Hàn Quốc có thể trở thành nguồn tham khảo cho quá trình hiện đại hóa quản trị công tại Việt Nam, đặc biệt trong các lĩnh vực cần phối hợp nhiều ngành như đô thị thông minh, an sinh xã hội và quản lý tài nguyên.
Hệ thống mới trước giai đoạn mở rộng và hoàn thiện
Trong giai đoạn thử nghiệm, phạm vi sử dụng của hệ thống dữ liệu toàn chính phủ Hàn Quốc được giới hạn cho cán bộ nhà nước và nhân viên các cơ quan công lập. Người dân vẫn tiếp tục sử dụng cổng dữ liệu công cộng hiện hành để tiếp cận các dữ liệu được mở cho xã hội.
Sau thời gian vận hành thử, Bộ Hành chính và An toàn Hàn Quốc cho biết sẽ tiếp nhận ý kiến từ người dùng để cải thiện chức năng, đồng thời mở rộng phạm vi dữ liệu nguồn được kết nối. Cơ quan này cũng định hướng liên kết hệ thống với cổng dữ liệu công cộng, các hệ thống thông tin chuyên ngành của bộ ngành và nền tảng AI trong khu vực tư nhân.
Ông Hwang Gyu-cheol, người đứng đầu Văn phòng Chính phủ AI thuộc Bộ Hành chính và An toàn Hàn Quốc, cho biết việc thử nghiệm hệ thống sẽ góp phần thúc đẩy sử dụng dữ liệu công trong các cơ quan nhà nước và đặt nền móng cho mô hình "chính phủ AI", trong đó trí tuệ nhân tạo hỗ trợ hoạt động hành chính.
Với xu hướng các chính phủ trên thế giới ngày càng coi dữ liệu là tài sản chiến lược, việc Hàn Quốc xây dựng hệ thống kết nối dữ liệu toàn diện phản ánh sự thay đổi trong cách vận hành nhà nước hiện đại: dữ liệu không chỉ được lưu giữ mà cần được kết nối, phân tích và sử dụng để tạo ra các chính sách sát với nhu cầu xã hội hơn.
Nhận xét
Đăng nhận xét